8 Eylül 1999 sonrası sigortalı olan binlerce çalışanın gözü kulağı kademeli emeklilik düzenlemesine çevrilmişken, Sosyal Güvenlik Başuzmanı İsa Karakaş’tan moral bozan bir açıklama geldi. EYT düzenlemesinin ardından adaletsizlik yaşandığını savunan “2000 mağdurları” için umutlar tazelenmiş olsa da, masadaki formüllerin herkesi kapsamayabileceği belirtiliyor.
Düzenleme Gündemde Ama Sınırlar Belirli
Hükümetin orta vadeli programları ve iş gücü piyasası reformları kapsamında emeklilik sisteminde köklü değişiklikler yapılması bekleniyor. Ancak İsa Karakaş, kademeli emeklilik hakkındaki son değerlendirmelerinde, düzenlemenin sanıldığı kadar geniş kapsamlı olmayabileceğine dikkat çekti. Özellikle prim günü eksik olanlar ve belirli bir tarihten sonra sigorta girişi yapılanlar için risk devam ediyor.
İsa Karakaş: “Herkes Yararlanamayabilir”
Karakaş’ın açıklamalarına göre, kademeli emeklilikte temel kriter sadece işe giriş tarihi olmayacak. Masadaki senaryolar şu başlıklar altında toplanıyor:
- Prim Gün Sayısı Kritik: Sadece giriş tarihi 1999-2008 arası olanlar değil, aynı zamanda yüksek prim gün sayısını tamamlamış olanlara öncelik verilmesi gündemde. Prim günü 7000’in altında olanların kapsam dışı kalma ihtimali oldukça yüksek.
- Yaş Şartı Esnemeyecek mi? EYT’de yaş şartının tamamen kalkması sistemi zorladığı için, kademeli emeklilikte “yaş indirimi” yapılsa bile bir alt sınırın (örneğin kadınlarda 50, erkeklerde 52 gibi) korunacağı öngörülüyor.
- Staj ve Çıraklık Mağdurları Yine mi Unutuluyor? En büyük beklenti içinde olan staj ve çıraklık mağdurlarının, mevcut teknik hazırlıklarda henüz “sigorta başlangıcı” olarak kabul edilmesine yönelik güçlü bir adım atılmadığı belirtiliyor.
Bütçe Dengesi ve Aktüeryal Hesaplar
Kademeli emekliliğin önündeki en büyük engel, sosyal güvenlik sisteminin aktüeryal dengesi. Karakaş, hükümetin bütçe disiplinini bozmadan bir formül üretmeye çalıştığını, bu nedenle “herkese emeklilik” yerine “belirli şartları sağlayanlara kademeli geçiş” imkanı sunulacağını vurguluyor.
Sonuç: Bekleyiş Sürüyor
Henüz resmi bir yasa teklifi TBMM’ye sunulmuş değil ancak kulis bilgilerine göre üzerinde çalışılan taslak, beklentileri tam olarak karşılamayabilir. Özellikle 2000-2008 arası SGK girişi olanların, prim günlerini eksiksiz tamamlaması ve yapılacak resmi açıklamaları dikkatle takip etmesi gerekiyor.